Op 1 december 2025 traden nieuwe regels in werking die de milieueffectrapportage moet vereenvoudigen en moderniseren.
Met deze nieuwe regels zet het Vlaamse Gewest in op een modernisering van de milieueffectrapportage in Vlaanderen. Het doel? Een vereenvoudiging en optimalisering van deze rapportage, met specifieke aandacht voor het waarborgen van kwaliteit, transparantie en efficiëntie.
Een milieueffectenrapport of ‘MER’ heeft als doel de gevolgen van een project, plan of programma voor het milieu en de menselijke gezondheid in kaart te brengen. Een MER biedt de informatie om effecten juridisch en beleidsmatig in overweging te nemen, onderzoekt alternatieven en stelt maatregelen voor om eventuele negatieve gevolgen te beperken.
Sinds 1 december 2025 werd de procedure voor de opmaak van zo’n MER gewijzigd. De voornaamste wijzigingen zijn de volgende:
-
Er wordt komaf gemaakt met zogenaamde project-MER-ontheffing.
Vroeger waren er drie opties voor de opmaak van een MER voor een project: ofwel was het project automatisch MER-plichtig, ofwel kon vooraf een ontheffing worden aangevraagd, ofwel diende de milieueffecten enkel te worden gescreend. Er werden daarvoor drie lijsten van projecten voorzien om te bepalen onder welke optie ieder project viel.
Die tweede mogelijkheid tot ontheffing werd nu afgeschaft. Alle projecten waarvoor de mogelijkheid tot ontheffing bestond, worden geïntegreerd in de lijst van projecten waarvoor een project-m.e.r.-screening moet gebeuren. De lijst van automatisch MER-plichtige projecten bleef identiek.
-
Het Vlaams Expertisecentrum Milieueffectrapportage of ‘VECM’ wordt opgericht.
Deze Vlaamse overheidsinstantie zal de rol van het vroegere team omgevingseffecten overnemen. Het VECM zal bijgevolg instaan voor adviesverlening, informatieverstrekking, praktijkgerichte kennis en dienstverlening in het MER-proces. Zo kan de aanvrager advies aan het VECM vragen over het ontwerp van screening, en zal het VECM het uiteindelijke MER goed- of afkeuren.
-
Er worden verschillende digitale tools in het leven geroepen om de aanvragers te ondersteunen.
Deze tools helpen bij het bepalen van de MER-plicht voor projecten en voor plannen, en ook voor het opmaken van een screening van de milieueffecten van projecten en van plannen. Deze tools zijn intussen online terug te vinden.
Indien u vragen heeft met betrekking tot deze nieuwe regels of bij de voorbereiding van uw project of plan, aarzel dan niet om contact op te nemen met ons team Omgevingsrecht.